Prominent

De 'prominenten' hebben van zich laten horen de afgelopen dagen. Maar wat is dat dan, een prominent? Mijn definitie: Iemand die in een vorig leven vooral het hoofd heeft laten spreken en nu de ruimte ziet om het ruimte voor het hart te maken.

Zullen in het vervolg zowel het hoofd áls het hart een plek geven?!

Zonde van de Energie

Nadat de organisatie gedurende twee jaar een forse krachtsinspanning heeft geleverd, gaat de kurk van de champagnefles: Het Nieuwe Systeem gaat 'live'. Kort daarna blijkt echter dat je hebt wat je voor die tijd al had én dat de vervolgfase, waarin de echte vernieuwing moet komen, niet van de grond komt.

Voor veel corporaties een herkenbare situatie. Maar het kan anders. Door de ICT én de 'business' te beschouwen. Door op strategisch, tactisch en operationeel niveau te kijken. Door op elk van die verschillende aspecten te bepalen waar je staat, wat de ontwikkelstap is, wat de impact is en wat de organisatie aan kan.

Zo kun je in samenhang de benodigde inspanningen benoemen en het geheel besturen. En kom je tot een situatie waarin de implementatie van een nieuw primaire bedrijfsinformatiesysteem een logische stap is en een succesvolle bijdrage levert aan het realiseren van de doelstellingen van de organisatie.

Indekken

Zo werd de weersvoorpelling: de weersverwachting
Zo werd een plaatsbewijs: een vervoersbewijs
Zo werd een resultaatverplichting: een inspanningsverplichting

Wat is dat toch? Ik noem het indekken, omdat je denkt iets niet voor elkaar te kunnen krijgen, manouvreer je jezelf alvast in een veilige positie.
Nu is het weer écht niet te voorspellen. Maar als ik veel geld betaal voor een treinkaartje en de enige verzekering die ik krijg is dat ie me van A naar B vervoert (geen garantie op een zitplekkie, ook geen garantie om op tijd te komen). En als ik als klant geen resultaat meer hoef te verwachten, maar een inspanning (met hopelijk het gewenste resultaat), zeg ik: Verzin samen een resultaat waar je allebei blij van wordt en verbind je eraan.

Wat de Haagse politiek kan leren van maatschappelijke organisaties.

De uitslag van de recente verkiezingen met z’n ogenschijnlijke versnippering heeft de politiek verlamd. De kiezer heeft de Tweede Kamer met een onmogelijke opgave opgezadeld is de mare. Niets is minder waar. Eindelijk ziet de wereld er in z’n veelkleurigheid op het Binnenhof net zo uit als op het Buitenhof. De Haagse politici worden nu gedwongen buiten de kaders van hun eigen klassieke machtspolitieke handelen te treden en te werken op basis van inhoudelijk debat en verbinding. En te accepteren dat er ook meningsverschillen kunnen bestaan. Dat dit teveel gevraagd lijkt, blijkt uit de opstelling van de klassieke partijen bij de recente formatiepogingen. Uitsluiting ging boven verbinding.

Het is meer verrassend dat de politiek de uitslag verrassend vindt. Marketeers worden al jaren gek van de ongrijpbare consument, die vaak op een laat moment keuzes maakt, gesteund door de op internet opgedane kennis. En de oude zuilen zijn in een 30 tal jaren vervangen door vele wisselende netwerken en platforms van tijdelijk gelijkgestemden. Niet voor niets zoveel zwevende kiezers.

Het komt nu aan op echt inhoudelijk debat, het geven van je eigen mening in plaats van de mening van de partij en bovenal, het zoeken van verbinding op inhoud.
Die verbinding bereik je door in gesprek te gaan vanuit de visie die je hebt en vervolgens samen te kijken naar die punten waar de visie overeenkomt. Om vervolgens gezamenlijk een strategie te ontwikkelen om deze te bereiken. En, belangrijk, te accepteren dat niet alles te regelen is of dat er andere meningen zijn, zelfs binnen je eigen partij.

Door op zo’n wijze de formeren en te regeren, ontstaat er als vanzelfsprekend meer verbinding met de maatschappij: Tweede Kamerleden worden weer volksvertegenwoordigers in plaats van partijvee. Daarbij krijgen de politici een beter begrip voor het werken in een maatschappelijke keten en wat zijzelf aan randvoorwaarden kunnen scheppen om het burgerwelzijn te verbeteren.

Want dit is wat organisaties met een maatschappelijke doelstelling al langer doen. Om het welzijn van burgers te verbeteren wordt er steeds meer en steeds beter samengewerkt tussen corporaties, zorginstellingen en gemeenten. Het gaat met worstelingen gepaard, zeker, maar het inzicht is er dat de eigen en gezamenlijke doelstellingen bereikt worden door samen op te trekken. En dat het burgerwelzijn gediend is met samenwerking.

En dat is wat de Haagse politiek kan leren van maatschappelijke organisaties.

De rode draad

Als je al deze blogs zo op een rij z(i)et, is er wel een rode draad te vinden...

Wat denk jij?

Regels

Hebt gij loerend achter elk loket

een aasgier met een bril gezet?

En mag maar iedere klamme klerk

de hand slaan aan uw scheppingswerk?

Discretionaire bevoegdheid wordt vaak gedefinieerd als "De vrije beslissingsruimte van de rechter. " (Of van een bestuursorgaan of minister). Ik associeer het begrip met de besluiten van voormalig minister Verdonk om bepaalde vluchtelingen die weliswaar volgende de regels niet toegelaten zouden worden, toch de vluchtelingen status te geven. Dat gaat dus nog verder dan beslissingsruimte:
De regels kunnen een bepaalde beslissing of actie voorschrijven. In voorkomende gevallen kan een beroep gedaan worden op humanitaire overwegingen, kan men de hand over het hart strijken en tegen de regels in anders beslissen.
Gratie verlenen is ook zo'n discretionaire bevoegdheid. Nu is mijn stelling dat de discretionaire bevoegdheid voor iedereen zou moeten gelden in alle situaties.
Soms zie je er wel "gewone" mensen gebruik van maken, bijvoorbeeld een conducteur die geen boete uitschrijft voor treinreiziger zonder treinkaartje.
Hulp verlenen aan mensen in nood kan tegen de regels in moeten gaan. Er is in de Engelstalige wereld een "wet"of regel die zo'n hulpverlener beschermd, namelijk de "Good Samaritan Law". Het zou namelijk zo kunnen zijn dat je tijdens het hulpverlenen per ongeluk iemand nog erger verwond of dood. De "Good Samaritan Law" beschermt de omstander die te hulp schiet tegen rechtszaken en moet dus de drempels wegnemen om anderen te hulp te schieten. Een regel dus die je beschermd bij het overtreden van regels.
Onze maatschappij-inrichting is gebaseerd op abstracte onpersoonlijke regels. Je staat er niet meer bij stil dat het ook anders kan, toch waren er in de middeleeuwen samenlevingen die gebaseerd waren op traditie en persoonlijke macht en gezag en wederkerigheid ( en dus ook op vertrouwen).
We zijn verstrikt geraakt in de regels, dat kan je zien aan de stiptheidsactie. Het is per definitie niet meer mogelijk alle regels op te volgen. Bijna elke beroepsgroep kan een stiptheidsactie organiseren die de organisatie plat legt of ten minste verlamd.
We overtreden dus dagelijks massaal de regels!
Met regels kun je creatief omgaan en je kunt ze ontduiken, zie bankencrisis. Dit kan je dan te lijf gaan met nog meer regels, maar of dat echt gaat werken..
Mensen zijn geneigd de regels waar ze baat bij hebben te kiezen en zich daar achter te verschuilen. Vanuit het perspectief van de leidinggevende of managers komen de regels voort uit angst en staat het tegenover het vertrouwen. Als je diept verstopt in de machinebureaucratie niet meer weet waarom je iets doet omdat je ook niet weet wie je klant is, kan je je ook alleen maar aan abstracte regels houden.
Vanuit dit perspectief is het eigenlijk een wonder dat het raderwerk doorloopt.
Mensen worden door de procedures en regels ontslagen van hun verantwoordelijkheid. Daarom pleit ik voor een uitdrukkelijke bevoegdheid nee zelf plicht om in voorkomende gevallen vanwege humanitaire redenen de regels links te laten liggen.
The "Good Samaritan Law" zou elke ambtenaar en werknemer moeten beschermen die om een medemens bij te staan de hand slaat aan de regels.

Ontkenning is krachtig!

Er is een reden dat het mensen mogelijk maakt iedere dag naar hun werk te gaan, wetende dat ze daar niet kunnen doen wat ze zouden kunnen (iedereen wil dat hij/zij ertoe doet) maar ze laten 'het' maar gebeuren of afweten. Sterker nog, ze willen er niet van weten. Ontkenning is krachtig, voor iedereen.

Een voorbeeld, zomaar van een internetforum geplukt
Een klant al maanden twee rekeningen voor 1 dienst, eentje van X en eentje van Y. De nieuwe leverancier Y niet in staat bleek de dienst verhuizen van de oude leverancier X. Ondanks heel veel telefoontjes, toezeggingen en sorry’s, blijft het probleem bestaan. Heel veel mensen bij Y weten dit, niemand die verantwoordelijk is voor de oplossing. Er zijn er die veel te laag in de boom zitten om te kunnen corrigeren. Begrijpelijk? Hmmnee... Hogere vogels in de echelons negeren het, gaan het pas een probleem vinden als hun baas het een probleem vind. Verbazingwekkend.En baas vindt het pas een probleem als het bij Kassa komt. Of bij de Ombudsman. Onbegrijpelijk.

Waarom toch?
Wie is de klant dan? Het belang is om de omzettargets te dienen, of de baas of het management. Aha, DIE is de klant. De echte klant is daarbij een kwalitatief uitermate teleurstellend arbitrair vehikel. Het is een vehikel met een abonnement, dat omzet betekent. Het is nooit een mens die zonder zorgen wil bellen, mailen en tv kijken voor een zacht prijsje. Het is nooit jouw invalide buurman, jouw gehandicapte achterneef die door onwil onrecht wordt aangedaan in de portomonnaie.

Niet roken gebod

En waarom houdt iemand op een middelmanagementstoel halstarrig zijn mond? Omdat de schoorsteen straks niet meer zo lekker rookt als voorheen, doordat er mogelijk een ander paar billen in jouw middelmanagementpluche zit i.p.v. jij. Wat doe je dan? Ontkennen dat er iets fout is. En het werkt!

In de dierenwereld is bekend dat wanneer een dier zich in een zeer benarde positie bevindt en van alle kanten wordt bedreigd zonder een ontsnappingsroute zeer onverklaarbaar onverwacht gedrag vertoont, zoals veren gladstrijken, kwispelen, of net doen alsof een aantrekkelijk vrouwtje of mannetje langskomt, of gaan eten. Oversprong gedrag. Dat zie je ook terug in publiek en bedrijfsmatig Nederland, vooral in de middelmanagementlaag, van oudsher de sandwichlaag.

Wat prikt er dan?

Middelmanagement heeft targets van hoger management. En uiteindelijk zijn targets voor omzet sterker dan targets voor echte kwaliteit voor de klant. En ontkennen dat omzettargets belangrijker zijn is net zo onzinnig als ontkennen dat ze niet belangrijker zijn. Dit versterkt de illusie van echte aandacht. Een glas, een plas en alles blijft zoals het was.

Dus liever ontkennen dan erkennen dat er iets mis is. Als een ondergeschikte glashard ontkent, blijft deze verschoond, en moet iemand anders de boel aanvegen. En een kop gaat rollen, alleen nooit de mijne, dat is de aanname. En ook vaak de werkelijkheid.

Wat is de droom?

De droom is dat geld kwaliteit volgt. Vanzelf. Andersom lukt uiteindelijk niet, dat kost meer geld dan het oplevert. Hoe dan wel? Da's voor een volgende.